6 phút đọc
Đội nam giới lắc chảo, nấu trăm mâm cỗ ở Phú Thọ – Giữa sân rạp, 8 người đàn ông ở thôn Thủy Trầm, xã Tiên Lương dàn hàng ngang, đều tay lắc những chiếc chảo gang để xào nấu 100 mâm cỗ.
1. Câu chuyện món ăn
Giữa sân rạp, 8 người đàn ông ở thôn Thủy Trầm, xã Tiên Lương dàn hàng ngang, đều tay lắc những chiếc chảo gang để xào nấu 100 mâm cỗ.
15h ngày 15/9, anh Nguyễn Gia Thành (34 tuổi) có mặt tại đám cưới của một người hàng xóm ở thôn Thủy Trầm. Anh được phân công đứng bếp chính, phụ trách hai món thịt ngựa xào và cá chép giòn xào dứa.
Giữa khoảng sân rộng, 8 bếp ga công nghiệp và chảo gang đã được lắp đặt sẵn. Hai tay anh Thành ghì chặt cán chảo nặng gần 5 kg, hất cổ tay đảo đều nguyên liệu trên ngọn lửa lớn. Cạnh anh, 7 người khác cũng đứng dàn hàng ngang, nhịp nhàng lắc chảo. Mỗi khi một mẻ thịt ngựa được trút ra đĩa, nhóm phụ bếp đón lấy chảo, dội nước sôi cọ sạch dầu mỡ rồi chuyền ngược lại để xào tiếp cá chép giòn.
Video ghi cảnh những người đàn ông cùng đứng bếp xào nấu thu hút hàng triệu lượt xem trên mạng xã hội.
"Suốt 30 phút, 8 chiếc chảo hoạt động liên tục để kịp lên hàng trăm đĩa thức ăn nóng cho khách. Đảo xong chừng ấy mâm, cổ tay ai nấy đều mỏi nhừ, anh em hay đùa nhau là xào thịt to tay", anh Thành nói.
Anh Gia Thành, 34 tuổi, cùng đàn ông trong ở thôn Thủy Trầm, xã Tiên Lương nấu trăm mâm cỗ cưới thu hút triệu lượt xem trên mạng xã hội, tháng 9/2026. Video: Nhân vật cung cấp
2. Nguyên liệu và cách chế biến
Khác với nhiều vùng quê nơi phụ nữ đảm nhiệm việc bếp núc, tại thôn Thủy Trầm, toàn bộ các món nấu trên bếp lửa lớn đều do nam giới phụ trách. Để chuẩn bị cho tiệc cưới, đội bếp không chuyên này có mặt tại nhà gia chủ từ 5h để mổ gà, làm cá, thái thịt và tẩm ướp gia vị.
Theo anh Thành, những người đứng bếp đều là họ hàng, láng giềng trong thôn, làm việc theo lệ làng khi gia chủ có việc chứ không nhận tiền công. Vào mùa cưới, có ngày trong thôn tổ chức hai đám cùng lúc, vừa xào xong cỗ ở nhà gái, anh Thành lại vội chạy sang phụ giúp đám cưới nhà trai cách đó 200 m.
"Ở làng từ xưa đã có phong tục giúp nhau như vậy. Nhà ai có công việc, anh em lối xóm đều tự giác xin nghỉ làm một ngày để sang lo liệu. Nay mình giúp họ, mai nhà mình có việc họ lại sang giúp mình", anh Thành nói.
Anh Hà Công Tuấn, 43 tuổi, chủ nhân bữa tiệc cưới, cho biết đám cưới của con gái anh có quy mô gần 100 mâm, đón khoảng 600-700 khách. Từ hai tháng trước, anh làm một bữa cơm mời họ hàng và những người đàn ông có tay nghề nấu nướng trong thôn, trong đó có người hàng xóm sát vách là anh Thành, để nhờ giúp đỡ.
Trong ngày cưới, gần 80 người dân trong thôn sang hỗ trợ gia đình anh Tuấn và được phân công theo độ tuổi, thể lực. Nhóm thanh niên khỏe mạnh đảm nhận các việc nặng như dựng rạp, kê bàn ghế, bưng bê và đứng bếp xào nấu dưới sức nóng của lửa. Đàn ông trung niên và lớn tuổi phụ trách khánh tiết, đón khách và điều phối tiến độ lên mâm. Phụ nữ lo khâu nhặt rau, gọt củ quả, đồ xôi, nấu canh măng và sắp bát đũa.
Đội nam giới "lắc chảo" tại thôn Thủy Trầm, xã Tiên Lương, tháng 9/2026. Ảnh: Nhân vật cung cấp
Theo tính toán của anh Tuấn, nếu đặt cỗ dịch vụ trọn gói mang tới tận nơi, gia đình chỉ tốn khoảng 100 triệu đồng. Khi tự đi chợ mua nguyên liệu tươi sống như thịt ngựa, cá chép giòn và tổ chức ăn uống cho bà con sang giúp việc suốt mấy ngày, tổng chi phí lên tới 160 triệu đồng.
3. Góc nhìn văn hóa và an toàn thực phẩm
"Thuê dịch vụ thì nhàn hơn, nhưng tự nấu giúp gia đình chủ động được nguồn thực phẩm tươi sạch và nêm nếm vừa vặn với khẩu vị người quê mình. Quan trọng nhất là không khí sum vầy khi bà con lối xóm cùng chung tay lo liệu từ đầu đến cuối", anh Tuấn nói. Sau lễ cưới, gia đình anh cũng làm cỗ mời cả xóm sang chung vui để cảm ơn.
Ông Hà Công Vụ (63 tuổi), trưởng thôn Thủy Trầm, cho biết truyền thống đàn ông đứng bếp của địa phương đã duy trì qua nhiều thế hệ. Trước đây, phần lớn nam giới trong thôn khi còn trẻ đều đi làm ăn xa tại các thành phố lớn. Nhiều người từng làm đầu bếp, phụ bếp tại các nhà hàng, quán ăn nên quen với kỹ thuật sử dụng chảo gang lớn và căn chỉnh lửa khi nấu số lượng nhiều. Khi trở về quê làm ruộng, làm thợ xây hay cơ khí, họ truyền lại kinh nghiệm này cho lớp trẻ. Nhờ vậy, thanh niên trong thôn từ 18 tuổi trở lên đều có thể tham gia đứng bếp cho các đám tiệc lớn.
Không chỉ trong đám hiếu hỉ, vào các dịp Tết Trung thu, lễ hội đầu xuân hay tất niên, các cụm dân cư ở Thủy Trầm vẫn giữ nếp góp thực phẩm để đàn ông đứng bếp, nấu cỗ liên hoan cho cả xóm.
Thông tin chế biến cần được đối chiếu với nguyên liệu thực tế, điều kiện bảo quản và quy định an toàn thực phẩm.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc
