5 phút đọc
Theo số liệu mới nhất từ Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC), ung thư đại trực tràng tại Việt Nam đang có xu hướng gia tăng rõ rệt về cả số ca mắc mới lẫn tỷ lệ tử vong. Đáng lo ngại, phần lớn trường hợp phát hiện bệnh đều ở giai đoạn muộn, làm suy giảm đáng kể cơ hội điều trị hiệu quả.
Thống kê Globocan 2024: Ung thư đại trực tràng tăng hạng đáng ngại
Báo cáo Globocan 2024 do IARC công bố cho thấy Việt Nam ghi nhận 177.404 ca mắc mới và 111.015 ca tử vong do các bệnh ung thư nói chung. Trong đó, ung thư đại trực tràng vươn lên đứng thứ ba về số ca mắc mới, chỉ xếp sau ung thư vú và ung thư phổi.
Đồng thời, căn bệnh này cũng nằm trong ba nguyên nhân gây tử vong do ung thư hàng đầu tại Việt Nam, đứng sau ung thư phổi và ung thư gan. Đặt trong so sánh với số liệu Globocan 2022, ung thư đại trực tràng đã tăng một bậc về số ca mắc mới và tăng tới hai bậc về chỉ số tử vong.
Yếu tố nguy cơ và các triệu chứng cảnh báo dễ nhầm lẫn
Phân tích về nguyên nhân phát sinh bệnh, ThS.BS Trần Đình Tân, Phó trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa 1, Bệnh viện K, cho biết các yếu tố gia tăng rủi ro bao gồm lối sống thiếu ổn định, tác động môi trường, di truyền, tuổi tác cao và sự xuất hiện của polyp đại tràng. Nhóm polyp nếu tồn tại lâu ngày không được xử lý có thể tiến triển thành ung thư.
Bên cạnh đó, bệnh đang có dấu hiệu trẻ hóa gắn liền với thói quen ăn uống kém lành mạnh: khẩu phần chứa nhiều thịt đỏ, thịt chế biến sẵn, thiếu hụt chất xơ từ rau quả. Thói quen hút thuốc lá, tiêu thụ rượu bia cùng việc lười vận động thể chất cũng là những tác nhân đẩy nguy cơ mắc bệnh lên cao.
Bệnh thường biểu hiện qua một số dấu hiệu lâm sàng như:
- Đại tiện ra phân lẫn máu hoặc cảm giác đi ngoài chưa hết.
- Thói quen đi tiêu bị thay đổi, kéo dài tình trạng táo bón hoặc tiêu chảy.
- Đau bụng dai dẳng, cơ thể thiếu máu hoặc sụt cân không rõ nguyên nhân.
Cảnh báo sức khỏe: Các dấu hiệu trên thường rất dễ nhầm lẫn với các rối loạn tiêu hóa thông thường, khiến người bệnh chủ quan chần chừ đi khám. Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo y học, người dân tuyệt đối không tự chẩn đoán bệnh mà cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra trực tiếp.
Các phương pháp điều trị tiên tiến và hiệu quả từ tầm soát
Thời điểm phát hiện tổn thương đóng vai trò quyết định đến phương án can thiệp. Trường hợp phát hiện ở giai đoạn rất sớm khi tổn thương mới xâm lấn nông ở lớp dưới niêm mạc, bác sĩ có thể chỉ định cắt tách dưới niêm mạc qua nội soi (ESD), giúp bảo tồn đại trực tràng và tránh được phẫu thuật mở lớn.
Khi tổn thương đã xâm lấn sâu hơn, phẫu thuật triệt căn là yêu cầu bắt buộc. Sự phát triển của robot phẫu thuật đang mở ra cơ hội điều trị cho nhiều trường hợp phức tạp. Tại Bệnh viện K, kíp mổ đã áp dụng robot Da Vinci Xi điều trị thành công cho một nam bệnh nhân 47 tuổi bị ung thư biểu mô tuyến trực tràng, có khối u nằm vị trí rất thấp (cách rìa hậu môn khoảng 2 cm). Kỹ thuật này giúp vừa đảm bảo tiêu chí triệt căn, vừa giữ lại các chức năng cơ quan và giúp người bệnh tự chủ sinh hoạt chỉ sau một ngày mổ.
Theo Hiệp hội Ung thư Mỹ, việc phát hiện ở giai đoạn khu trú mang lại tỷ lệ sống thêm 5 năm tương đối lên tới khoảng 90%. Vì lý do này, vào năm 2018, tổ chức trên đã hạ độ tuổi khuyến cáo tầm soát ung thư đại trực tràng từ 50 tuổi xuống 45 tuổi. Trong các kỹ thuật hiện nay, nội soi đại trực tràng vẫn là phương pháp tối ưu nhất, cho phép chẩn đoán tổn thương tiền ung thư, loại bỏ polyp và cắt mẫu sinh thiết làm mô bệnh học.
Khuyến nghị y tế và những vấn đề chưa đề cập
Mặc dù các dữ liệu thống kê đã nêu rõ thực trạng gia tăng của ung thư đại trực tràng, nguồn tin hiện chưa cung cấp chi tiết về phân bố địa lý của các ca mắc tại Việt Nam cũng như kết quả theo dõi dài hạn về tỷ lệ sống sau điều trị bằng phẫu thuật robot. Người dân từ 45 tuổi trở lên hoặc có các yếu tố nguy cơ được khuyến cáo nên chủ động thăm khám và thực hiện tầm soát định kỳ.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc
