6 phút đọc
Không khí đón Tết Trung thu truyền thống đang được tái hiện một cách sống động giữa lòng thủ đô Hà Nội thông qua triển lãm mang tên “Lưu trăng”. Khai mạc vào tối ngày 10/9, sự kiện đã mang đến cho công chúng cơ hội chiêm ngưỡng hàng chục món đồ chơi và vật phẩm Trung thu xưa được phục dựng kỳ công. Đối với những ai yêu mến nét đẹp văn hóa truyền thống, sự xuất hiện của những mô hình mang đậm tính biểu tượng như mâm ngũ quả, con giống hay các loại lồng đèn cổ xưa không chỉ gợi nhớ ký ức tuổi thơ mà còn tôn vinh tài nghệ thủ công khéo léo của người Việt.
Không gian tái hiện mâm cỗ Trung thu và những biểu tượng truyền thống
Trong tâm thức của người Việt, Tết Trung thu luôn gắn liền với hình ảnh mâm cỗ trông trăng ấm cúng, nơi cả gia đình quây quần phá cỗ dưới ánh trăng rằm. Tại triển lãm “Lưu trăng”, ban tổ chức đã khéo léo tái hiện hàng loạt món đồ chơi và vật phẩm quen thuộc, vốn là một phần ký ức không thể thiếu của nhiều thế hệ người Hà Nội. Nổi bật trong không gian trưng bày là hình ảnh mâm ngũ quả và các con giống Trung thu truyền thống, đặt cạnh đèn ông sao, đèn cá chép cùng đầu sư tử.

Theo nhà nghiên cứu dân tộc học Bùi Xuân Đính chia sẻ tại sự kiện, các món đồ chơi thủ công xa xưa này không đơn thuần là vật giải trí mà còn thể hiện sự gắn kết chặt chẽ giữa con người với thiên nhiên cùng đặc trưng của nền văn hóa nông nghiệp. Sự hiện diện của mâm ngũ quả và các con giống tại triển lãm giúp thế hệ trẻ ngày nay hiểu sâu sắc hơn về nét độc đáo của Tết Trung thu xưa – một ngày lễ vốn gắn liền với tuổi thơ của cha ông.
Kỹ thuật chế tác nguyên bản từ những bàn tay trẻ
Điểm đặc biệt của triển lãm lần này là sự đóng góp của một cộng đồng người trẻ sáng tạo, phối hợp cùng giới nghiên cứu văn hóa để đưa di sản trở lại đời sống đương đại. Các tác giả đã trực tiếp nghiên cứu sâu vào nguồn tư liệu cũ và áp dụng kỹ thuật tạo hình truyền thống để phục dựng hiện vật một cách chân thực nhất.
- Nhóm Của Nả: Do Trịnh Văn Khuê và Nguyễn Tuấn Anh sáng lập, tập trung khôi phục các mẫu lồng đèn cổ như đèn Nhật – Nguyệt, đèn Cuốn Thư, đèn kéo quân, cùng các loại đèn hình tôm, hình cua bằng phương pháp chế tác nguyên bản.
- Thương hiệu Thong Dong: Đại diện bởi Nguyễn Văn Bắc, mang đến bộ sưu tập linh vật kết hợp giữa nghiên cứu lịch sử và thiết kế đương đại. Các mô hình như Bạch Mã, Hồng Mã, Thiết Mã và Bạch Tượng được lấy cảm hứng từ mỹ thuật cổ, tái hiện hình ảnh đội dẫn đầu trong đoàn rước Trung thu xưa.
- Thương hiệu The Annam: Đại diện bởi Nguyễn Đức Anh, đơn vị này chọn hướng khai thác dòng đồ chơi cung đình ít người biết tới như quạt lông, lọng tán, tiến sĩ giấy và nghi trượng nhằm mở rộng góc nhìn của công chúng về nghệ thuật thủ công truyền thống.

Bên cạnh việc thưởng lãm các mô hình trưng bày, khách tham quan còn có cơ hội trực tiếp tương tác với những người thực hành di sản. Đại diện ban tổ chức cho biết triển lãm mở ra một không gian gặp gỡ thông qua các hoạt động trải nghiệm thực tế thú vị như vẽ mặt nạ giấy bồi hay tham gia các công đoạn làm đèn lồng thủ công.
Sức hút văn hóa lan tỏa đến công chúng và du khách quốc tế
Triển lãm “Lưu trăng” nằm trong chuỗi hoạt động văn hóa Tết Trung thu 2026, do Ban quản lý hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội phối hợp cùng Câu lạc bộ Đình Làng Việt tổ chức tại Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật. Sự kiện kéo dài từ ngày 10/9 đến hết ngày 27/9, thu hút đông đảo người dân Thủ đô và du khách đến thưởng lãm.
“Thông điệp xuyên suốt của triển lãm là khẳng định vai trò chủ thể sáng tạo của người trẻ trong công cuộc bảo tồn văn hóa dân tộc.” – Họa sĩ Nguyễn Đức Bình, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Đình Làng Việt nhận định về sự kiện.
Nhiều bạn trẻ đã lựa chọn diện áo dài truyền thống đến tham dự để phù hợp với không khí hoài cổ tại không gian trưng bày. Bạn Nhật Dũng (24 tuổi) và Nhật Hồng (20 tuổi) bày tỏ sự bất ngờ khi trực tiếp nhìn thấy những chiếc lồng đèn xưa được thắp sáng lung linh trên nền nhạc dân gian. Bạn Đào Mai Chi (19 tuổi, Hà Nội) cũng diện áo dài đến triển lãm để tận mắt chiêm ngưỡng các mô hình đèn lồng Trung thu cổ xưa.
Không chỉ thu hút người dân trong nước, triển lãm còn đón nhận sự quan tâm từ bạn bè quốc tế. Chị Isabel Weitschies, một nghiên cứu sinh người Đức đã sinh sống tại Việt Nam 10 năm, chia sẻ rằng đây là lần đầu tiên chị được trải nghiệm không khí Tết Trung thu tại Hà Nội. Mặc chiếc áo dài truyền thống tham dự sự kiện, Isabel bày tỏ sự ấn tượng mạnh mẽ trước độ tinh xảo của các tác phẩm thủ công mỹ nghệ Việt Nam.
Những khía cạnh văn hóa ẩm thực cần được khám phá thêm
Mặc dù triển lãm “Lưu trăng” đã phục dựng thành công diện mạo của mâm ngũ quả và các con giống Trung thu xưa, song nguồn thông tin hiện tại chưa mô tả chi tiết về nguyên liệu chế tác cụ thể của các mô hình này tại sự kiện (ví dụ như các con giống được làm từ chất liệu bột nếp truyền thống hay các vật liệu tạo hình hiện đại, cũng như các loại quả cụ thể được lựa chọn để bày biện trên mâm ngũ quả trưng bày). Để tự mình khám phá những chi tiết thủ công tỉ mỉ này, công chúng có thể ghé thăm không gian triển lãm tại Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật từ nay cho đến hết ngày 27/9.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc