5 phút đọc
Hơn nửa thế kỷ sau cuộc chiến, nhiều cựu binh tại Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An vẫn hằng ngày đối mặt với những vết thương chưa bao giờ liền sẹo. Thế nhưng, bên cạnh những cơn đau co thắt thể xác hay ký ức bom đạn dội về trong tâm trí, tại khu phục hồi chức năng của trung tâm, hình ảnh những thương bệnh binh nặng vẫn tự tay đi chợ, nấu nướng và chăm sóc lẫn nhau đã thắp lên ngọn lửa ấm áp của tình đồng đội. Hoạt động tự sửa soạn những bữa cơm thường nhật không chỉ là việc sinh hoạt đơn thuần, mà đã trở thành một liệu pháp tâm lý tự nhiên, một nét văn hóa tự lực đầy tính nhân văn giữa thời bình.
Sự tự lập từ những bữa cơm ấm tình đồng đội
Tại Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An, bên cạnh khu điều trị đặc biệt dành cho các cựu binh mắc tâm thần phân liệt do di chứng chiến tranh, khu phục hồi chức năng là nơi sinh hoạt của 51 thương bệnh binh nặng. Dù mang trên mình những thương tật nghiêm trọng, nhiều người phải đeo tay chân giả, họ vẫn duy trì một lối sống tự lập đáng khâm phục trong từng sinh hoạt hằng ngày.
Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào sự chăm sóc của cán bộ y tế, các thương bệnh binh tại đây tự phân công nhau dọn dẹp phòng ốc, lái xe ba gác đi chợ mua thực phẩm và tự tay vào bếp nấu nướng. Đối với những người lính đã từng đi qua lằn ranh sinh tử, việc tự chuẩn bị một bữa ăn không chỉ đơn giản là để duy trì thể lực, mà đó là khoảnh khắc họ được sống trong không khí đầm ấm, được chia sẻ và gắn kết cùng những người đồng chí của mình.
Mặc dù nguồn tin không cung cấp chi tiết về các món ăn cụ thể hay các định lượng dinh dưỡng trong khẩu phần ăn, nhưng việc các cựu binh tự tay lựa chọn nguyên liệu ngoài chợ và cùng nhau sửa soạn bếp núc phản ánh một tinh thần tự chủ mạnh mẽ. Ở tuổi xế chiều, khi sức khỏe đã suy giảm, những hoạt động vận động nhẹ nhàng như đi chợ, chuẩn bị thực phẩm, nấu cơm được xem như những bài tập vật lý trị liệu tự nhiên, giúp họ duy trì sự dẻo dai và tìm lại sự thư thái trong tâm hồn.
Nghị lực sống và bối cảnh văn hóa qua gian bếp tự quản
Bối cảnh văn hóa của những bữa cơm tự nấu tại trung tâm gắn liền với tình đồng chí, đồng đội keo sơn của những người lính trở về từ các chiến trường chống Mỹ, biên giới Tây Nam, hay nghĩa vụ quốc tế tại Lào và Campuchia. Họ hội tụ về đây, mang theo những ký ức bi hùng và cả những nỗi đau thể xác kéo dài suốt hàng chục năm.
Như trường hợp của thương binh Phạm Trọng Song (70 tuổi), người mang thương tật 81% với nửa khuôn mặt biến dạng sau 15 lần đại phẫu do trúng đạn M79 tại mặt trận Quảng Đà năm 1974. Những mảnh đạn găm trong cơ thể biến thành cơn đau xé thịt mỗi khi chuyển mùa, cùng những cơn ác mộng chiến tranh vẫn đeo bám ông hằng đêm. Thế nhưng ban ngày, ông vẫn tự học đan chổi, làm tăm tre để kiếm thêm thu nhập và cùng các đồng đội khác tại khu phục hồi chức năng tự chăm lo cho cuộc sống hằng ngày.
“Chúng tôi phải sống mạnh mẽ để bù đắp phần đời cho những đồng đội mãi nằm lại chiến trường”, ông Song bày tỏ.
Ý chí ấy được thể hiện rõ nét qua cách họ tự quản lý bữa ăn của mình. Việc tự nấu nướng, dọn dẹp chính là cách các cựu binh khẳng định giá trị bản thân, giữ vững phẩm chất tự lực cánh sinh của người lính Bộ đội Cụ Hồ. Trong không gian ấm cúng của gian bếp tự quản, tiếng cười nói bên bếp lửa trở thành liều thuốc tinh thần hữu hiệu, giúp xoa dịu phần nào những vết thương vô hình của những đồng đội bên khu tâm thần – nơi nhiều cựu binh vẫn đang hằng ngày phải chiến đấu với chứng hoảng loạn và ký ức bom đạn dai dẳng.
Kết luận
Sự tự lập của các thương bệnh binh nặng tại Trung tâm Điều dưỡng thương binh Nghệ An thông qua việc tự đi chợ, chuẩn bị thực phẩm và nấu nướng hằng ngày là minh chứng rõ nét cho ý chí kiên cường vượt lên nghịch cảnh. Cho đến nay, chúng ta vẫn chưa biết cụ thể về những thực đơn dinh dưỡng chuyên biệt hay những món ăn dân dã cụ thể nào thường được các cựu binh lựa chọn chế biến để phù hợp nhất với thể trạng của từng người. Tuy nhiên, sự ấm áp từ những bữa cơm tự chuẩn bị ấy chắc chắn là liều thuốc tinh thần vô giá, sưởi ấm cuộc sống thời bình của những người con đã cống hiến xương máu cho Tổ quốc.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc
