7 phút đọc
Thói quen lạm dụng rượu bia liên tục trong các cuộc gặp gỡ, liên hoan tiềm ẩn nhiều mối nguy hại nghiêm trọng đối với sức khỏe, đặc biệt là chức năng gan. Mới đây, các bác sĩ đã tiếp nhận và điều trị cho một nam bệnh nhân chỉ mới 30 tuổi bị viêm gan cấp tính sau một đợt uống rượu kéo dài. Đây là lời cảnh báo thực tế về sức tàn phá nhanh chóng của đồ uống có cồn đối với tế bào gan.
Khuyến cáo quan trọng: Thông tin trong bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo, được tổng hợp từ nguồn báo cáo của cơ sở y tế. Người đọc tuyệt đối không tự ý áp dụng các triệu chứng lâm sàng để tự chẩn đoán hoặc tự mua thuốc điều trị khi chưa có sự thăm khám và chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa.
Ca lâm sàng: Tổn thương gan nghiêm trọng sau 3 ngày uống rượu liên tục
Theo thông tin từ Bệnh viện Đa khoa Medlatec vào ngày 26/8, bệnh viện đã tiếp nhận một nam bệnh nhân 30 tuổi tại Hà Nội nhập viện trong tình trạng mệt mỏi, mất ngủ và đau tức âm ỉ vùng hạ sườn phải suốt khoảng một tuần. Qua khai thác bệnh sử, nam thanh niên này cho biết trước đó đã sử dụng rất nhiều rượu bia trong ba ngày liên tiếp liên quan đến các cuộc nhậu.
Khoảng một tuần sau đợt uống rượu này, cơ thể bệnh nhân bắt đầu xuất hiện một loạt các dấu hiệu bất thường bao gồm: đầy hơi, chướng bụng, đau mỏi cơ thể, ngứa ngáy toàn thân, đi ngoài phân không thành khuôn và nước tiểu có màu sẫm.
Kết quả xét nghiệm cận lâm sàng tại bệnh viện cho thấy tình trạng tổn thương gan ở mức báo động. Cụ thể:
- Chỉ số liên quan đến tổn thương gan do rượu đạt mức 1.087 U/L, cao gấp khoảng 18 lần so với giới hạn bình thường.
- Men gan tăng cao rõ rệt.
- Hình ảnh chẩn đoán cho thấy gan đã bị thoái hóa mỡ.
Dựa trên các kết quả xét nghiệm và biểu hiện lâm sàng, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị viêm gan cấp do rượu. Phương án xử trí được đưa ra là yêu cầu bệnh nhân dừng hoàn toàn việc sử dụng rượu bia và các loại đồ uống có cồn khác, điều trị nội khoa theo đơn thuốc chuyên khoa và hẹn tái khám đánh giá lại sau một tháng.
Nhận diện bệnh lý viêm gan do rượu và các dấu hiệu cảnh báo
Bác sĩ Phạm Thị Quế, chuyên khoa Tiêu hóa thuộc Bệnh viện Đa khoa Medlatec, cho biết nguy cơ viêm gan cấp do rượu hoàn toàn có thể xảy ra khi một người uống rượu bia với lượng nhiều và liên tục trong một khoảng thời gian ngắn. Do đó, việc sử dụng đồ uống có cồn trong các buổi liên hoan, gặp gỡ công việc cần phải được nhìn nhận một cách hết sức thận trọng.
Về mặt bệnh học, viêm gan do rượu là tình trạng tế bào gan bị viêm và tổn thương do việc tiêu thụ rượu bia vượt quá ngưỡng cho phép trong thời gian dài. Bệnh lý này có thể diễn tiến dưới hai dạng:
- Cấp tính: Xảy ra đột ngột sau các đợt uống nhiều rượu bia trong thời gian ngắn.
- Mạn tính: Tiến triển âm thầm, kéo dài, có thể dẫn đến suy giảm chức năng gan nghiêm trọng.
Mức độ diễn tiến của bệnh rất đa dạng, từ không có triệu chứng rõ ràng (hoặc chỉ có biểu hiện nhẹ) cho đến các biến chứng nguy hiểm như xơ gan, ung thư gan, thậm chí là tử vong. Bên cạnh đó, việc nghiện rượu kéo dài còn dễ dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng do rượu ức chế cảm giác thèm ăn, khiến cơ thể người bệnh chủ yếu chỉ nhận năng lượng từ cồn mà thiếu hụt các chất dinh dưỡng thiết yếu.
Các chuyên gia y tế khuyến cáo người dân cần đến ngay các cơ sở y tế để thăm khám nếu xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ viêm gan do rượu sau đây:
- Vàng da, vàng mắt rõ rệt.
- Cảm giác chán ăn, mệt mỏi kéo dài, sụt cân không rõ nguyên nhân.
- Thường xuyên buồn nôn hoặc nôn mửa.
- Đau tức vùng bụng, một số trường hợp có thể đi kèm sốt cao.
- Khi khám lâm sàng phát hiện gan to và đau, lách to.
- Ở giai đoạn nặng hơn, người bệnh có thể bị cổ trướng (tích tụ dịch trong ổ bụng), phù nề tay chân hoặc xuất hiện tình trạng chảy máu.
Nguy cơ tiến triển âm thầm và tầm quan trọng của việc tầm soát
Theo các bác sĩ, viêm gan cấp do rượu nếu được phát hiện sớm và có biện pháp can thiệp y tế kịp thời thì khả năng kiểm soát bệnh là rất tốt. Ngược lại, nếu người bệnh chủ quan và tiếp tục duy trì thói quen lạm dụng rượu bia, các tổn thương tại gan sẽ liên tục tái diễn. Quá trình này sẽ thúc đẩy gan tổn thương nặng dần qua từng giai đoạn, từ gan nhiễm mỡ tiến triển thành viêm gan, xơ gan và cuối cùng là làm gia tăng đáng kể nguy cơ ung thư gan.
Số liệu thống kê cho thấy, tại Việt Nam, ung thư gan đang là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong trong số các bệnh lý ung thư. Đáng chú ý, Việt Nam hiện đang nằm trong nhóm 10 quốc gia có tỷ lệ mắc và tử vong do ung thư gan cao nhất trên thế giới.
Vì các bệnh lý về gan thường tiến triển cực kỳ âm thầm trong giai đoạn đầu, hầu như không gây ra triệu chứng đau đớn hay khó chịu nào rõ rệt. Đến khi các biểu hiện lâm sàng xuất hiện thì bệnh thường đã chuyển sang giai đoạn muộn và trở nên nghiêm trọng. Do đó, các bác sĩ khuyến cáo người dân nên chủ động hạn chế tối đa việc tiêu thụ rượu bia, đồng thời duy trì thói quen khám sức khỏe định kỳ hàng năm và kiểm tra chức năng gan thường xuyên để bảo vệ sức khỏe bản thân.
Những khía cạnh y khoa chưa được làm rõ trong ca bệnh
Mặc dù ca lâm sàng trên đã gióng lên hồi chuông cảnh báo mạnh mẽ về tác hại của rượu bia, nguồn thông tin y tế hiện tại vẫn chưa làm rõ một số khía cạnh cụ thể sau:
- Chưa công bố loại rượu cụ thể mà nam bệnh nhân đã sử dụng (rượu tự nấu, rượu công nghiệp hay các loại rượu không rõ nguồn gốc).
- Liều lượng cồn chính xác mà bệnh nhân tiêu thụ mỗi ngày trong suốt 3 ngày nhậu liên tục là bao nhiêu.
- Tiền sử bệnh lý nền về gan của bệnh nhân trước đó (liệu bệnh nhân có sẵn các yếu tố nguy cơ như viêm gan B, viêm gan C hay các tổn thương gan tiềm ẩn nào khác hay không).
- Phác đồ điều trị nội khoa cụ thể cũng như danh mục các loại thuốc được bác sĩ kê đơn cho ca bệnh này chưa được công bố chi tiết để tránh việc người dân tự ý bắt chước sử dụng.
Bạn đọc cần ghi nhớ rằng sức khỏe của mỗi cá nhân phụ thuộc vào thể trạng và lối sống riêng. Việc tầm soát y khoa định kỳ luôn là giải pháp tối ưu nhất để phát hiện sớm các vấn đề tổn thương gan trước khi quá muộn.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc
