6 phút đọc
Tại Internapalooza, hội nghị kết nối dành cho thực tập sinh công nghệ do nhà đầu tư Cory Levy tổ chức tại Mỹ mới đây, CEO OpenAI Sam Altman đã đưa ra một góc nhìn thẳng thắn về hệ thống giáo dục truyền thống. Theo ông, mô hình đại học kéo dài bốn năm hiện đã không còn phù hợp với tốc độ phát triển của thế giới hiện đại.
Thời gian học đại học nên rút ngắn xuống hai năm?
Người đứng đầu OpenAI nhận định rằng “khoảng thời gian hoàn toàn phù hợp” cho một chương trình đại học hiện nay chỉ nên là hai năm. Ông chia sẻ bản thân đã học hỏi được rất nhiều điều từ giảng đường, song tốc độ thay đổi nhanh chóng của thế giới khiến việc kéo dài thời gian học tập như trước đây trở nên không còn thực sự cần thiết.
“Tôi nghĩ mình đã học được rất nhiều, nhưng với sự phát triển của thế giới hiện nay, có lẽ thời gian học đại học không nên kéo dài đến vậy”, Sam Altman phát biểu trước các thực tập sinh công nghệ.
Dù vậy, Altman không phủ nhận hoàn toàn giá trị của quãng đời sinh viên. Ông thừa nhận rằng những trải nghiệm như gặp gỡ mọi người, học cách sống tự lập và tham gia làm việc nhóm vẫn mang lại những giá trị rất tuyệt vời cho người trẻ. Tuy nhiên, việc phải ở lại trường thêm hai năm nữa để hoàn thành chương trình bốn năm không mang lại hiệu quả vượt trội hơn.

Sam Altman, CEO OpenAI, đến tòa án liên bang tại Oakland, California ngày 14/5/2026. Ảnh: Reuters
Từng quyết định nghỉ học đại học sớm, CEO OpenAI bày tỏ sự hài lòng với lựa chọn của bản thân và nhấn mạnh rằng ông biết rất nhiều người không sở hữu tấm bằng đại học nhưng vẫn đạt được thành công lớn trong sự nghiệp.
Sự tương đồng với giới công nghệ và làn sóng dịch chuyển do AI
Quan điểm của Sam Altman nhận được nhiều sự đồng điệu từ các tên tuổi lớn tại Thung lũng Silicon. Theo sát tư duy này là nhà đầu tư nổi tiếng kiêm đồng sáng lập PayPal, Peter Thiel. Ông thậm chí đã hiện thực hóa quan điểm bằng cách triển khai một chương trình học bổng trị giá 250.000 USD kéo dài trong hai năm. Điều kiện duy nhất là những người trẻ nhận học bổng phải chấp nhận nghỉ hoặc tạm dừng học đại học để tập trung hoàn toàn vào việc xây dựng dự án cá nhân, nghiên cứu khoa học hoặc khởi nghiệp.
Sự thay đổi về tư duy giáo dục này diễn ra trong bối cảnh thị trường lao động đang biến đổi mạnh mẽ dưới sự tác động của trí tuệ nhân tạo. Theo Reuters, các doanh nghiệp công nghệ hiện đang ứng dụng AI sâu rộng vào nhiều tác vụ cốt lõi như:
- Lập trình và tối ưu hóa mã nguồn.
- Phân tích dữ liệu lớn.
- Thiết kế, sáng tạo nội dung.
- Hỗ trợ và chăm sóc khách hàng.
Sự hỗ trợ mạnh mẽ từ công nghệ giúp rút ngắn đáng kể thời gian cần thiết để đào tạo một số kỹ năng chuyên môn cụ thể.
Mặc dù vậy, giới chuyên gia giáo dục cũng lưu ý rằng việc rút ngắn thời gian đào tạo không đồng nghĩa với việc hạ thấp vai trò của giáo dục bậc cao. Nhiều ngành nghề đặc thù và cốt lõi như y khoa, kỹ thuật, luật hay khoa học cơ bản vẫn bắt buộc phải trải qua quá trình đào tạo chuyên sâu và thực hành kéo dài để đảm bảo chất lượng. Bên cạnh đó, trường đại học vẫn là môi trường nghiên cứu chuyên nghiệp, nơi rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm và phát triển tư duy toàn diện mà các khóa học ngắn hạn khó lòng thay thế.
Chiến lược phát triển sự nghiệp trong kỷ nguyên mới
Nhìn nhận về tương lai việc làm, Sam Altman cho rằng khả năng thích ứng với tốc độ thay đổi của công nghệ là yếu tố sống còn đối với người lao động. Trong tương lai gần, năng lực sử dụng AI sẽ trở thành một kỹ năng phổ biến mà ai cũng cần phải có, chứ không còn là lợi thế cạnh tranh riêng biệt của nhóm lao động trong ngành công nghệ.
Bên cạnh việc thảo luận về giáo dục, CEO OpenAI cũng gửi gắm những lời khuyên thực tế dành cho sinh viên, những người mới bắt đầu sự nghiệp và các nhà sáng lập trẻ:
- Đừng lãng phí thời gian để được người khác coi trọng: Altman cho rằng việc quá chú trọng vào cái nhìn của người khác là một sự lãng phí lớn. Thay vào đó, sự chăm chỉ mới là yếu tố cốt lõi giúp tiến xa. Trong thời đại hiện nay, một cá nhân hoàn toàn có thể tự xây dựng cả một công ty khởi nghiệp chỉ trong một căn phòng với sự hỗ trợ của các token AI.
- Không nên chỉ tập trung vào một dự án duy nhất: Ông gọi việc chỉ dồn lực vào một dự án từ đầu là “lời khuyên tồi”. Trong giai đoạn đầu, việc thử nghiệm và thực hiện đồng thời nhiều dự án khác nhau là điều hoàn toàn bình thường, bởi không ai có thể biết chắc chắn dự án nào sẽ thực sự thành công hoặc phù hợp với sở thích của bản thân.
Những câu hỏi cần tiếp tục theo dõi
Dù nhận định của Sam Altman phản ánh đúng xu thế phát triển cực nhanh của công nghệ, thực tế việc tái cấu trúc hệ thống giáo dục đại học từ bốn năm xuống hai năm vẫn là một bài toán chưa có lời giải rõ ràng. Thị trường lao động toàn cầu liệu có sẵn sàng thay đổi các tiêu chuẩn tuyển dụng truyền thống để chấp nhận các bằng cấp ngắn hạn? Sự phân hóa về năng lực giữa những người tự học qua AI và người được đào tạo bài bản tại giảng đường sẽ diễn ra ra sao? Đây là những câu hỏi lớn mà cả người học và các doanh nghiệp cần tiếp tục quan sát trong thời gian tới.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc