6 phút đọc
Trường hợp một bé trai 3 tuổi tại Đài Loan (Trung Quốc) xuất hiện các tổn thương sùi mào gà ngay trên khuôn mặt đã dấy lên mối lo ngại về nguy cơ lây nhiễm virus HPV gián tiếp trong sinh hoạt gia đình. Bác sĩ chuyên khoa tiết niệu nhận định nguyên nhân có khả năng cao bắt nguồn từ thói quen dùng chung khăn tắm với người ông từng mắc bệnh.
Lưu ý từ biên tập viên: Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo y học. Bài viết không có mục đích thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa chuyên nghiệp. Khi phát hiện các dấu hiệu bất thường trên da hoặc niêm mạc của trẻ nhỏ, gia đình nên đưa trẻ đến các cơ sở y tế uy tín để được bác sĩ thăm khám và hướng dẫn cụ thể.
Ca bệnh hy hữu và con đường lây truyền HPV phi tình dục
Bác sĩ Cố Phương Du, chuyên gia Tiết niệu tại Đài Loan, mới đây đã tiếp nhận một ca bệnh lâm sàng đặc biệt ở trẻ nhỏ. Bệnh nhi là một bé trai 3 tuổi có các tổn thương sùi mào gà xuất hiện ngay trên vùng mặt. Qua khai thác tiền sử bệnh lý gia đình, bác sĩ ghi nhận người ông của bé từng đến các cơ sở giải trí và nhiễm bệnh sùi mào gà.
Do các thành viên trong nhà duy trì thói quen thường xuyên dùng chung một chiếc khăn tắm sinh hoạt, bác sĩ Cố Phương Du đánh giá trên cơ sở lâm sàng rằng đây nhiều khả năng là một trường hợp lây nhiễm gián tiếp qua tiếp xúc.

Trên thực tế, con đường lây truyền chính của virus HPV (Human Papillomavirus) là tiếp xúc trực tiếp giữa da và niêm mạc. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu tổng quan đã chỉ ra rằng virus HPV vẫn có thể lây truyền qua con đường phi tình dục. Các vật dụng cá nhân như khăn tắm hay quần áo hoàn toàn có thể trở thành trung gian lây nhiễm. Bên cạnh đó, virus cũng có thể tự lây nhiễm trên chính cơ thể người bệnh hoặc lây qua tiếp xúc với người khác qua đồ dùng nhiễm virus. Việc xác định chính xác thời điểm và cách thức lây nhiễm cụ thể trong từng trường hợp thực tế thường gặp rất nhiều khó khăn.
Đặc điểm tổn thương và thách thức trong điều trị tái phát
Về mặt lâm sàng, tổn thương do bệnh sùi mào gà gây ra thường có hình thái sần sùi, mọc thành từng cụm trông giống như bông súp lơ. Bệnh lý này do virus HPV gây ra và thường xuất hiện phổ biến ở vùng sinh dục hoặc hậu môn. Ở giai đoạn đầu, các nốt sùi có kích thước nhỏ, không gây đau hay ngứa nên người bệnh rất khó phát hiện.

Theo bác sĩ Cố Phương Du, trẻ nhỏ khi gặp tổn thương sùi mào gà vẫn có thể tiến hành điều trị ngay. Dù vậy, việc loại bỏ các nốt sùi nhìn thấy được bằng mắt thường thông qua điều trị không có nghĩa là virus HPV đã bị triệt tiêu hoàn toàn khỏi cơ thể. Virus vẫn có thể tồn tại dưới dạng tiềm ẩn, dẫn đến nguy cơ tái phát sau đó. Do đó, việc tái khám định kỳ theo theo dõi của y bác sĩ là yêu cầu bắt buộc.
Trích dẫn thông tin từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ, nếu không trải qua điều trị, tổn thương sùi mào gà có thể tự biến mất, giữ nguyên kích thước hoặc tiếp tục phát triển thêm. Các phương pháp can thiệp y tế hiện nay chủ yếu tập trung vào việc loại bỏ nốt sùi và cải thiện triệu chứng lâm sàng, chưa thể đảm bảo loại bỏ triệt để virus HPV ra khỏi cơ thể.
Khuyến cáo vắc xin ngừa HPV và biện pháp phòng ngừa
Để chủ động phòng ngừa lây nhiễm, bác sĩ khuyến nghị tiêm vắc xin là một trong những giải pháp quan trọng hàng đầu. Bác sĩ Cố Phương Du lưu ý, khi các bé trai đủ 9 tuổi, gia đình có thể tham khảo ý kiến tư vấn từ bác sĩ chuyên khoa về việc tiêm vắc xin ngừa HPV.
Hiện nay, loại vắc xin HPV 9 chủng đã được cấp phép sử dụng tại Đài Loan cho cả nam và nữ trong độ tuổi từ 9 đến 45 tuổi với phác đồ cụ thể như sau:
- Trẻ từ 9 đến 14 tuổi: Áp dụng phác đồ tiêm 2 mũi.
- Người từ 15 đến 45 tuổi: Áp dụng phác đồ tiêm 3 mũi.
Vắc xin 9 chủng giúp bảo vệ cơ thể trước các chủng virus HPV bao gồm 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 và 58. Trong số đó, hai chủng HPV 6 và 11 là tác nhân chính gây ra khoảng 90% các trường hợp mắc sùi mào gà.
Lời kết và những vấn đề chưa rõ
Mặc dù bác sĩ lâm sàng nghi ngờ con đường lây nhiễm gián tiếp qua khăn tắm dùng chung, việc xác định chính xác thời gian virus HPV tồn tại trên các bề mặt vật dụng ngoài môi trường cũng như thời điểm chính xác trẻ bị nhiễm bệnh trong ca bệnh này vẫn chưa thể kết luận tuyệt đối.
Trường hợp của bé trai 3 tuổi là lời nhắc nhở quan trọng đối với các gia đình trong việc duy trì thói quen vệ sinh cá nhân. Để hạn chế nguy cơ lây nhiễm gián tiếp các bệnh truyền nhiễm, mỗi thành viên trong gia đình—đặc biệt là trẻ nhỏ—cần sử dụng riêng khăn tắm, khăn mặt và các đồ dùng cá nhân khác.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc