5 phút đọc
Nữ tiến sĩ Việt thắng Giải Khoa học ASEAN – Mỹ 2026 – TS Hà Thị Thanh Hương thắng giải nhất với nghiên cứu ứng dụng AI trong chăm sóc sức khỏe não bộ.
1. Bối cảnh sự kiện
Đà NẵngTS Hà Thị Thanh Hương thắng giải nhất với nghiên cứu ứng dụng AI trong chăm sóc sức khỏe não bộ.
Chiều 14/10, vòng chung kết Giải thưởng Khoa học ASEAN-U.S. Science Prize for Women 2026 diễn ra trong khuôn khổ phiên toàn thể Hội nghị Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo ASEAN lần thứ 90 (COSTI-90). Tại đây, bốn nhà khoa học nữ đại diện bốn quốc gia lần lượt thuyết trình công trình nghiên cứu và phản biện trực tiếp trước hội đồng chuyên môn.
Nhóm nghiên cứu đã phát triển ba giải pháp công nghệ chính. Trong đó, ứng dụng Brain Train phối hợp cùng Khoa Công nghệ Thông tin thuộc Trường Đại học Quốc tế và Bệnh viện Quân y 175 giúp người suy giảm nhận thức nhẹ tự luyện tập nhằm làm chậm tiến trình chuyển biến sang Alzheimer.
Nhóm cũng xây dựng ứng dụng hỗ trợ bệnh nhân trầm cảm và rối loạn lo âu tự thực hành trị liệu nhận thức – hành vi tại nhà. Cùng với đó là phần mềm AI phân tích hình ảnh chụp não và giọng nói để phát hiện sớm bệnh Alzheimer ở giai đoạn đầu và vừa.
TS Hà Thị Thanh Hương nhận giải thưởng trị giá 12.500 USD. Ảnh: Nguyễn Đông
TS Hương cho biết, thành quả này đến từ sự đóng góp của tập thể nghiên cứu liên ngành, gồm nhiều nhà khoa học, bác sĩ, kỹ sư và sinh viên. "Đây là nguồn khuyến khích lớn đối với các cộng sự và sinh viên, đồng thời là cơ hội giới thiệu năng lực khoa học Việt Nam tới các đối tác quốc tế để cùng giải quyết các bài toán sức khỏe cộng đồng", TS Hương nói.
2. Dữ kiện và thay đổi đáng chú ý
Giải thưởng Khoa học ASEAN – Mỹ dành cho phụ nữ thành lập năm 2014 trong khuôn khổ COSTI. Năm 2026 là lần thứ 12 giải thưởng được tổ chức.
Chủ đề năm nay tập trung vào ứng dụng AI vì hệ thống y tế bao trùm và có khả năng chống chịu tại ASEAN. Tiêu chí đánh giá gồm xuất sắc khoa học (50 điểm), vai trò dìu dắt phụ nữ trong STEM (25 điểm) cùng mức độ hợp tác và tác động khu vực (25 điểm).
Ở hạng mục Nhà khoa học giữa sự nghiệp (Mid-Career – từ 45 tuổi trở xuống), TS Hà Thị Thanh Hương đoạt giải nhất với phần thưởng 12.500 USD, giải Vinh danh 5.000 USD thuộc về TS Latifah Nurahmi (Indonesia). Tại hạng mục Cấp cao (Senior – từ 46 tuổi trở lên), TS Joanne Ngeow (Singapore) giành giải nhất, còn TS Wai Yie Leong (Malaysia) nhận giải Vinh danh.
Từ năm 2014 đến 2024, giải đã tiếp nhận 418 hồ sơ từ 10 quốc gia, trao thưởng cho 23 nhà khoa học nữ với tổng giá trị 240.000 USD. Trước TS Hương, Việt Nam từng có một nhà khoa học đoạt giải này là TS Nguyễn Thị Hiệp vào năm 2017.
Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân (thứ 4 từ phải sang) cùng đại diện các tổ chức chúc mừng bốn nhà khoa học nữ đoạt giải. Ảnh: Nguyễn Đông
Theo Bộ trưởng, trước những thách thức về an ninh y tế, an ninh lương thực và biến đổi khí hậu, các nước thành viên cần thúc đẩy hợp tác mạnh mẽ hơn trong khuôn khổ Kế hoạch Hành động ASEAN về Khoa học, Công nghệ và Đổi mới (APASTI) giai đoạn 2026-2035.
Bộ trưởng Vũ Hải Quân phát biểu chào mừng tại phiên toàn thể Hội nghị Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo ASEAN lần thứ 90 (COSTI-90), chiều 14/10. Ảnh: Nguyễn Đông
3. Tác động thực tế với người dùng
Người đứng đầu ngành khoa học và công nghệ khẳng định, Việt Nam luôn coi trọng hợp tác nội khối, đồng thời nhấn mạnh khoa học công nghệ không chỉ hỗ trợ phát triển kinh tế – xã hội mà còn góp phần định hình tương lai của ASEAN.
COSTI là cơ chế hợp tác cấp quan chức cao cấp của ASEAN trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, hỗ trợ Hội nghị Bộ trưởng ASEAN, triển khai các định hướng hợp tác khu vực.
COSTI-90 do Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam đăng cai, tổ chức tại Đà Nẵng từ ngày 13 đến 15/10, quy tụ khoảng 250 đại biểu từ các nước ASEAN, Ban Thư ký ASEAN, các đối tác, chuyên gia và nhà khoa học.
Hãy kiểm tra nguồn gốc và bối cảnh trước khi áp dụng thông tin trong bài.
Nguồn tham khảo: Xem bài gốc
